Mgr inż. arch. Wiktoria Sałaj została laureatką prestiżowego Konkursu im. prof. Jana Zachwatowicza 2025 – jednego z najważniejszych wyróżnień w Polsce dla projektów związanych z ochroną zabytków i dziedzictwa kulturowego.
Nagroda dla absolwentki Wydziału Budownictwa, Architektury i Inżynierii Środowiska została wręczona podczas konferencji ICOMOS w warszawskich Łazienkach Królewskich przez Bożenę Żelazowską – Sekretarz Stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Generalnego Konserwatora Zabytków.
Doceniona została praca magisterska „Synergia nowych form i historycznej tkanki: adaptacja zamku w Drzewicy”, przygotowana pod kierunkiem prof. arch. Bartosza Walczaka. Projekt pokazuje, jak można łączyć nowoczesną architekturę z historyczną przestrzenią bez odbierania jej autentyczności i charakteru.
Jak mówi promotor: „Zaproponowane przez Wiktorię Sałaj nowe formy architektoniczne nie konkurują z substancją zabytkową, lecz wprowadzają nową jakość funkcjonalną i przestrzenną, wzmacniając społeczną percepcję oraz potencjał użytkowy obiektu. Oryginalność i unikatowość tej pracy wynika z niezwykle dojrzałego i konsekwentnego zastosowania zasady „projektowania przez nieingerencję”, czyli świadomego ograniczenia interwencji budowlanej do absolutnego minimum. Autorka połączyła to podejście z wyrazistym, zdecydowanie współczesnym językiem architektonicznym. W efekcie powstała propozycja o dużej wartości merytorycznej i projektowej, odpowiadająca na najnowsze wyzwania współczesnej praktyki konserwatorskiej.”
Jury zwróciło uwagę przede wszystkim na świadome, bardzo dojrzałe podejście do zabytkowej tkanki – minimum ingerencji, maksimum szacunku dla historii i świetnie zaprojektowany dialog między tym, co stare, a tym, co nowe.
To projekt, który nie tylko robi wrażenie wizualnie, ale też odpowiada na współczesne wyzwania architektury. Znajdziemy tu rozwiązania ekologiczne, ograniczanie śladu węglowego, wykorzystanie drewna klejonego oraz pełną dostępność dla użytkowników.
Praca powstała po szczegółowych analizach historycznych, przestrzennych i konserwatorskich, dzięki czemu udało się stworzyć spójną, nowoczesną wizję adaptacji ruin zamku w Drzewicy – taką, która podkreśla wartość miejsca i daje mu nowe życie.
To kolejny dowód na to, że na Politechnice Łódzkiej powstają projekty na najwyższym poziomie – odważne, odpowiedzialne i odpowiadające na realne potrzeby współczesnego świata. Nie jest to pierwszy dyplom realizowany pod kierunkiem prof. Bartosza Walczaka, który został uhonorowany w Międzynarodowym Konkursie PKN ICOMOS im. Profesora Jana Zachwatowicza. W 2014 roku główną nagrodę w otrzymała praca mgr inż. arch. Anny Pałgan pt. „Muzeum w domu przedpogrzebowym na cmentarzu żydowskim w Łodzi”.